કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળે 2027-28 માર્કેટિંગ સિઝન માટે રવિ પાકના લઘુત્તમ ટેકાના ભાવમાં વધારો ને મંજૂરી આપી

વડાપ્રધાન શ્રી નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં મંત્રીમંડળ સમિતિએ 2027-28ના માર્કેટિંગ સીઝન માટે તમામ ફરજિયાત રવિ પાકના લઘુત્તમ ટેકાના ભાવમાં વધારો કરવાની મંજૂરી આપી છે. આ નિર્ણયનો હેતુ ખેડૂતોને તેમના ઉત્પાદન માટે લાભદાયી ભાવ મળે તે સુનિશ્ચિત કરવાનો અને ખેતીમાં પાક વૈવિધ્યકરણને પ્રોત્સાહન આપવાનો છે.

રવિ પાક ટેકાના ભાવ (2027-28)

કુસુમ (સેફ્લાવર) માટે સૌથી વધુ ₹675 પ્રતિ ક્વિન્ટલનો વધારો જાહેર કરવામાં આવ્યો છે. રાયડો અને રાઇના MSPમાં ₹413 પ્રતિ ક્વિન્ટલનો વધારો કરાયો છે. જ્યારે મસૂર માટે ₹390, જવ માટે ₹136, ચણા માટે ₹83 અને ઘઉં માટે ₹25 પ્રતિ ક્વિન્ટલનો ટેકાના ભાવમાં વધારો કરવામાં આવ્યો છે.

રવિ પાક	ટેકાના ભાવમાં વધારો (₹/ક્વિન્ટલ)	ઉત્પાદન ખર્ચ કરતાં અપેક્ષિત માર્જિન
ઘઉં	₹25	106%
જવ	₹136	58%
ચણા	₹83	59%
મસૂર	₹390	92%
રાયડો અને રાઇ	₹413	96%
કુસુમ (સેફ્લાવર)	₹675	50%

ઉત્પાદન ખર્ચ કરતાં 1.5 ગણો MSP

2027-28ના રવિ પાક માટે કરાયેલો ટેકાના ભાવમાં વધારો 2018-19ના કેન્દ્રીય બજેટમાં કરવામાં આવેલી જાહેરાતને અનુરૂપ છે. તેમાં અખિલ ભારતીય ભારિત સરેરાશ ઉત્પાદન ખર્ચના ઓછામાં ઓછા 1.5 ગણા MSP નક્કી કરવાની નીતિ જાહેર કરવામાં આવી હતી.

અખિલ ભારતીય ભારિત સરેરાશ ઉત્પાદન ખર્ચની સરખામણીએ અપેક્ષિત માર્જિન ઘઉં માટે 106 ટકા છે. ત્યારબાદ રાયડો અને રાઇ માટે 96 ટકા, મસૂર માટે 92 ટકા, ચણા માટે 59 ટકા, જવ માટે 58 ટકા અને કુસુમ માટે 50 ટકા છે.

કઠોળ અને તેલીબિયાંને પ્રોત્સાહન

તાજેતરના વર્ષોમાં સરકાર અનાજ ઉપરાંત કઠોળ અને તેલીબિયાં જેવા પાકોને પ્રોત્સાહન આપવા માટે વધુ MSP પર ભાર મૂકી રહી છે. વધારેલા MSPથી ખેડૂતોને વધુ લાભદાયી ભાવ મળવાની સાથે પાક વૈવિધ્યકરણને પણ પ્રોત્સાહન મળવાની અપેક્ષા છે.

ઘઉં અને રવિ પાકની ખરીદીમાં વધારો

2014-15થી 2025-26 દરમિયાન ઘઉંની સરકારી ખરીદી 3,715 લાખ મેટ્રિક ટન થઈ છે, જ્યારે 2004-05થી 2013-14 દરમિયાન તે 2,254 લાખ મેટ્રિક ટન હતી. છ રવિ પાકોની ખરીદી પણ 2014-15થી 2025-26 દરમિયાન વધીને 3,921 લાખ મેટ્રિક ટન થઈ છે, જે અગાઉના સમયગાળામાં 2,302 લાખ મેટ્રિક ટન હતી.

પાક/સમૂહ	સમયગાળો	ખરીદી (લાખ મેટ્રિક ટન)	ટેકાના ભાવ હેઠળ ચુકવણી
ઘઉં	2004-05 થી 2013-14	2,254	₹2.56 લાખ કરોડ
ઘઉં	2014-15 થી 2025-26	3,715	₹7.31 લાખ કરોડ
છ રવિ પાક	2004-05 થી 2013-14	2,302	₹2.65 લાખ કરોડ
છ રવિ પાક	2014-15 થી 2025-26	3,921	₹8.36 લાખ કરોડ

ખેડૂતોને ટેકાના ભાવમાં વધારો

2014-15થી 2025-26 દરમિયાન ઘઉં ઉત્પાદક ખેડૂતોને MSP હેઠળ ચૂકવાયેલી રકમ ₹7.31 લાખ કરોડ રહી છે, જ્યારે 2004-05થી 2013-14 દરમિયાન તે ₹2.56 લાખ કરોડ હતી. છ રવિ પાકો માટે આ રકમ 2014-15થી 2025-26 દરમિયાન વધીને ₹8.36 લાખ કરોડ થઈ છે, જ્યારે અગાઉના સમયગાળામાં તે ₹2.65 લાખ કરોડ હતી.